नयाँ दलको घोषणा-पत्र

- नेत्र दाहाल

नेपालमा हालसम्म चलनचल्तीमा रहेका राजनीतिक दल र तिनको नेताहरु गए गुज्रेका, स्वार्थलम्पट, कुर्सीका भोगी, भ्रष्टाचारी, दुराचारी, प्रभुभक्त, यथास्थितिवादी, प्रतिक्रियावादी आदि जस्ता अनेकौ उपनामवाट चिनिन थाले भन्ने ब्यापक जनगुनासो आइरहेको परिपे्रक्षमा एउटा साँच्चि कै राजनैतिक दुरदर्शिता भएको, जनतालाई सुख–दुःखमा साथ दिने, अधिकांश भोका नाङ्गा शरीरलाई खान दिई लाज छोपिदिन पर्ने आवश्कता महशुस गरी सहमती, शान्ति र संविधान मुखले मात्र हैन काम गरेर ब्यवहारमा पनि देखाउन वाञ्छनिय देखी हामी हाल सम्म कुनै पनि पार्टीमा अटाउन नसकेका केही नव उत्साहित बच्चा, युवा अनि बृद्धाको एक भेलाले नयाँ राजनीतिक दल खोल्ने घोषणा गरेको कुरा सार्वजनिक गर्न पाउँदा असाध्यै खुशी लागेको छ ।

विषय वा प्रशंगले अर्को अर्थ नलागे हाम्रो पार्टीको नार्म अन्तर्राष्ट्रिय समावेशी पार्टी ’ हो । किन राष्ट्रिय नभएर दलको नाममा अन्तर्राष्ट्रिय आयो भन्ने खुल्दुली मनमा उब्जियो भने त्यसको स्पष्टीकरण दिइनेछ । अब, यसै पनि नेपालको राजनीति बिदेशीको इशारा र कृपामा चलेको हुन्छ भन्ने अधिकांशको विश्वाश छ । उनीहरुलाई पनि दलमा कहिँ कतै स्थान दिन सकियो भने त यसो अलिकति राजनैतिक उतार चढाव आउने वित्तिकै विदेश तिर कुदिहाल्नु पर्ने समस्या पनि निराकरण हुने देखिन्छ । किनकी, आफ्नै दल हो भनेर उनीहरु आफै नेपाल आउनेछन् । हाम्रो दलमा के हिमाली, को पहाडी, किन मधेशी सवैलाई वरावरीको स्थान दिइनेछ । यति मात्र हैन जुनसुकै जातजति, लिङ्ग, वर्ग, धर्म संस्कृति मान्ने भएपनि समान ब्यवहार गरिनेछ ।

नेता, कार्यकर्ताको अलावा हालको परिस्थितिलाई मध्यनजर राख्दै हाम्रो दलको नजरमा जनता भन्नाले नेपाली नागरिकता लिई सकेका वा विभिन्न कारणले नागरिकता लिन योग्यता पुगेपनि हालसम्म वञ्चित नेपालवासी नरनारीहरु, उमेरको हदबन्दीले हालसम्म नागरिकता नपाएका तर भविष्यमा वंशजको आधारमा नेपालको नागरिकता प्राप्त गर्ने बलियो संभावना बोकेका ब्यक्तिहरु, देशको रोजीरोटीले मुखमा माड नलागेर संसारको जुनसुकै कुनामा ब्यापार ब्यवसाय गरेर बसेका बिशिष्ट देखि निम्न दर्जाको रोजगारी गरेर तलब भन्दा बढी तनाव ब्यहोरिरहेका नेपाली राहदानीधारी ब्यक्तिहरु र दोहोरो नागरिकता पाउने छाँटकाँट देखिएमा त्यस्तो नागरिकता पाउने पर्याप्त आधार भएका नेपाली मुलका विदेशी नागरिकलाई बुझिन्छ । यसको अलवा माथि जेसुकै लेखिएको भएपनि विदेशी नागरिक तर नेपाललाई हर तरहले माया गर्ने र आवश्यक परेको बेला सल्लाह सुझाव दिन सक्ने ख्याति प्राप्त ब्यक्तिहरु जो सम्मानार्थ नेपाली नागरिकता पाउने योग्यता राख्छन्, उनीहरु मध्येवाट कम्तिमा पाँच जना सम्म दलको सल्लाहकार नियुक्त गर्ने बाधा पु–याएको मानिने छैन ।

हाम्रो पार्टी बहुपदिय संरचनामा चल्नेछ । यो दलको मुख्य बिशेषता भनेको कुर्सीको पर्याप्तता पनि हो । हाम्रो दलमा कुर्सी कै कारणले कुनै पनि समस्या नआउने प्रतिबद्धता जाहेर गर्दछौँ । त्यसका लागि हाम्रो दलमा कम्तीमा पाँच जना अध्यक्ष र दश जना सम्म उपाध्यक्षको ब्यवस्था गरिने छ । सचिव, उपसचिव, कोषाध्यक्ष, सह–कोषाध्यक्ष आदि प्रत्येक पदमा बढीमा बीस–बीस जना सम्म चयन गरिने छ । जसवाट अन्तरपार्टी कलह कम हुने हाम्रो ठम्याई छ । चिन्ता नलिनुहोस, आवश्यकतानुसार कुर्सी संख्या घटाउनु पर्ने समस्या त कहिल्यै नआउला तर बढाउन बिधानको कुनै पनि धाराले कहिल्यै बाधा पु–याउने छैन । कुर्सी संख्याका कारण कुनैपनि समस्या नआवोस् भनि पार्टी कार्यालयमा सिकर्मीको एउटा दल चौबिसै घण्टा तैनाथ गरिनेछ जसले घटनास्थल मै समस्याको निराकरण गर्न मद्धत मिल्नेछ । तर, हाम्रो दलमा नेतालाई उमेरको हदबन्दी भने लाग्नेछ । एउटा निश्चित उमेर पार गरिसकेपछि नेताको बोलीको ठेगान हुँदैन भन्ने ब्यापक जनगुनासोलाई सम्बोधन गर्न यसो गरिएको सहर्ष जानकारी गराउँदछौ । जसअनुसार पैसठ्ठी बर्ष उमेर पुगिसकेको वयोवृद्ध युवा नेता स्वतः अवकाश भएको मानिनेछ । पछिल्लो पुस्ताले पनि बेलैमा मौका पाउनु पर्छ भन्ने हाम्रो मान्यता छ ।

यदि आफू चोट खाएरै भएपनि हाम्रो पार्टीलाई भोट दिएर जिताउनु भएको खण्डमा अब आउने नयाँ संविधानमा हामी केही खास ब्यवस्था गर्ने छौँ । सामान्य नागरिकको हकमा उनीहरुलाई पद भन्दा दाल, भात र डुकुकै ठूलो चिन्ता छ । त्यसैले, भोकमरी र अनिकाल ग्रस्त क्षेत्रको पहिचान गरेर दसहजार मानिस वरावर एक पर्न आउने संख्यामा स्टार स्तरको होटल खोली निशुल्क भोजनको ब्यवस्था गराईने छ । पोसाकको हकमा निजले चाहेको परम्परागत भेषभुषा प्रत्येक छ/छ महिनामा सित्तैमा दिलाइने छ । कृषकहरुले उत्पादन गरेको खाद्यान्न सरकार आफँैले उचित मुल्यमा किनेर अनिकाल ग्रस्त क्षेत्रमा पढाउने छ । स्वायत्त सरकारको सम्बन्धमा चाहीँ यदि कुनै दस घरपरिवारले आफ्नो जाति, धर्म, साँस्कृतिक महत्व वा अन्य कुनै पहिचान खुल्नेगरी राज्य माग गरेमा हाल कायम रहेको नेपालको क्षेत्रफल र उनीहरुको जनसख्यालाई हिसाव गरी उनीहरुको भागमा पर्न आउने भूमी स्वायत्तताको हक सहित राज्य प्रदान गर्ने योजना बनाईने छ । यो योजनावाट कुनै पनि जनजाति, आदीवासी वा वर्गले छुट्टै राज्य नपाएको झोकमा आन्दोलन गर्नु पर्ने समस्याको निराकरण हुनेछ । यति मात्र हैन, हाम्रो पार्टीले वेरोजगारीलाई रोजगार, रहर गर्नेलाई घरवार, कर्मचारीलाई उच्च तलवमान, विदेश जान चाहनेलाई सित्तैमा उडान, स्वदेशमै उद्यम गर्न चाहनेलाई रुपैयाँ र्निब्याजी, दोहोरो नागरिकता लिन चाहनेलाई स्यावासी, कलाकारलाई कार, पत्रकारलाई पुरस्कार र विद्यार्थीलाई छात्रवृतिको ब्यवस्था पनि गर्ने छ ।

आर्थिक सवालमा हाम्रो दल उदार र पारदर्शी रहने छ । दुःख मान्नु पर्देन रु एक तिरेर हाम्रो दलको सदस्यता लिन सकिनेछ । सक्रिय सदस्यको हकमा भने रु दस ब्यवस्था गरिएको छ । पार्टी चलाउन तपाईहरुको दया, मायाले दिएको दान वाहेक जवरजस्ती चन्दा असुली गरिने छैन । आर्थिक हिनामिना गर्ने भ्रष्टचारी, घुसखोरी नेता तथा कार्यकर्ता जो सुकै भएपनि अविर जतासुकै नपाइन सक्छ, त्यसैले कालो मोसो दलेर रथमा राखी बजार परिक्रमा गराएर सम्मान गरिनेछ । यदि साँच्चै नै तपाईहरुले साथ दिनु भयो भने यिनीहरुलाई हदैसम्मको सम्मान गर्ने गरी कानून बनाइने छ । ब्यापारी वर्गको कर र चन्दादान बिना दल चल्न र चुनाव लड्न गाह्रो हुने यथार्थलाई मध्यनजर गर्दै व्यापारी वर्गलाई पनि दस प्रतिशत सिट चुनाव लड्न सुरक्षित राखिनेछ । हाम्रो पार्टीको सभा सम्मेलन वा वार्ता गर्दा झुप्रे चिया पसलमा आयोजना गर्नेछ र पार्टी कार्यालय पनि परालको छानो र ढुङ्गा, माटोको भित्ता भएको वनाइने छ । किनकी, नेपालको जनसंख्याको ठूलो हिस्सा यस्तै घरमा बस्छन् ।

हाम्रो दलको सरकार भएको बेला कृपया दुःख नमान्नुहोला, हामी जे भन्छौँ त्यो नगर्न पनि सक्छाँै र जे गर्छोँ त्यो पहिले कहिल्यै बोल्दैनाँै । किनभने, जतिसुकै राम्रो योजना ल्याएपनि विपक्षीको गठवन्धनले त्यसलाई पुरा गर्न दिदै दिदैनन् । विपक्षीहरुलाई के डर छ भने यो पार्टीले राम्रो काम गरेमा आगामी चुनावमा हाम्रो हार हुनेछ । त्यसपछि हाम्रो पार्टीको अस्तित्व संकटमा पर्नेछ । हाम्रो दल यो विषयमा सचेत छ । हाम्रो दलले बुझेको छ, सवै राजनीतिक दलको उद्धेश्य शान्त र विकसित नेपाल अनि सु–शिक्षित र समृद्ध नेपाली नै हो र हुनु पनि पर्दछ, भलै सिद्धान्त र लक्ष्य प्राप्त गर्ने तरिका फरक–फरक किन नहोस् । त्यसैल,े हाम्रो दलले विपक्षीका असल कामहरुको प्रशंसा र गलत कार्यहरुको मात्र विरोध गर्ने नीति अख्तियार गर्ने छ । सरकारमा जान जस्ता सुकै पार्टीसँग जुनसुकै मुल्यमा सम्झौता गर्न तयार अनि देश र जनतासँग प्रत्यक्ष सरोकार राख्ने बिषयमा मेरो गोरुको बाह्रै टक्का भन्ने दलहरु हाम्रो दलको मित्र शक्ति होइनन् । र, यस्ता दलहरु सँग हाम्रो पार्टीको कुनै सहकार्य नहुने ब्यहोरा पनि सूचीत गरिन्छ ।

सरकार कस्ले बनाउने र कुन ब्यक्तिले नेतृत्व गर्ने भन्ने सवालमा हाम्रो पार्टीले स्पष्ट धारणा बनाएको छ । कुनै एक दलले मात्र स्पष्ट बहुमत ल्याएको अवस्थामा त खासै विवाद देखिदैन । तर, कुनै पनि दलले स्पष्ट बहुमत नल्याएको खण्डमा उत्कृष्ट दस दलहरुलाई उनीहरुले प्राप्त गरेको मतको आधारमा, अर्को चुनाव नहुन्जेल सम्मको अवधिलाई हिसाव गरी वरिष्टताको क्रमानुसार बर्ष, महिना वा दिन जति पर्न आउछ, त्यति नै समय सरकारको नेतृत्व बिना सर्त उक्त दलले चाहेको ब्यक्तिले गर्न पाउनु पर्छ भन्ने हाम्रो दलको निश्कर्ष रहेको छ । यो नियम लागु गरेमा हाल देखा परेका आधा समस्या त छिन भरमै समाधान हुनेछ ।

हाम्रो दल समावेशी भएको कारणले राणावादीदेखि गणतन्त्रवादी सम्म जो आखिर देश र देशवासीकै भलो होस् भनी कुर्लिरहेका छन्, सवैलाई हाम्रो दलमा स्वागत छ । पूर्ण आन्तरिक लोकतन्त्र रहने हाम्रो पार्टीमा चित्त नबुझेको कुरा खुलस्त बोल्दा अनुशासनको कार्वाही गरिने छैन । वंश परम्परा कै आधारमा मात्र कुनै पनि ब्यक्तिलाई पद नदिने, धेरै जेल बसेको भन्दा जेल नै नपरेको ब्यक्तिलाई वढी महत्व दिईने, युवा दस्ता तयार पारी परस्पर भिडन्त नगराइने, विद्यार्थीहरुलाई शैक्षिक संस्थाका नियमित कार्य भाँडिने काममा नलगाउने जस्ता अनेक उत्कृष्ट कार्यहरु गर्ने छ । त्यसैले, सहभागि हुनुहोस् हामीसँग, हाम्रो दलसँग । इच्छुक ब्यक्तिहरुले तलको इलेक्ट्रोनिक बक्समा पत्र पठाउनुहोला । कृपया अध्यक्षको पद चाँही हामी आफै संस्थापकहरुले लिइसकेका छाँ । त्यसैले, सल्लाहकारदेखि सदस्य सम्मका पदहरुमा वोलपत्र आव्हान गरेका छाँ । आउनुहोस, अब त केहि गरौ । जय होस नेपाल र नेपालीको ।

प्रकाशित मिति : प्रकाशन मिति : आईतबार, 25 बैशाख, 2068

लेखकका अन्य रचनाहरु