19 वर्षदेखि निरन्तर
समकालीन साहित्य
समकालीन साहित्य
कुनै साल अनिल पौडेलजी साझा प्रकाशनको सञ्चालक भएको बेला विराटनगरमा साझाको पुस्तक मेलाका साथ अहिलेका कोशीप्रदेशका कविहरूका माझमा कविगोष्ठी पनि गरे गराएको सम्झना छ । तिथी मिति अहिले म ठ्याक्क भन्न सक्तिनँ । माघ फागुनतिर हिउँदको बेला थियो । अहिलेभन्दा लगभग एक दशक वा केही अघिको कुरा हुनुपर्छ
मानव सभ्यताको इतिहासमा चाडपर्वहरू केवल मनोरञ्जन, खानपान र उत्सवका अवसर मात्र होइनन्; ती समाजका सामूहिक स्मृति, धार्मिक आस्था, सांस्कृतिक पहिचान, नैतिक आदर्श, जीवनमूल्य र पुस्तान्तरणका जीवन्त माध्यम पनि हुन् । संसारका विभिन्न सभ्यतामा अन्धकारमाथि प्रकाशको विजय, असत्यमाथि सत्यको विजय, अन्यायमाथि न्यायको विजय र निराशामाथि आशाको विजयलाई विभिन्न प्रतीक र अनुष्ठानद्वारा अभिव्यक्त गरिएको पाइन्छ
सार
लघुकथा आकारका दृष्टिले संक्षिप्त भए पनि अर्थ, संवेदना र प्रभावका दृष्टिले सघन आख्यानिक विधा हो । यसको पहिचान शब्दसङ्ख्याको न्यूनतामा मात्र सीमित हुँदैन; सीमित कथ्य, चयनित घटना, भाषिक मितव्ययिता, अर्थको सङ्केतात्मकता र पाठकीय सहभागिताबाट निर्माण हुने कलात्मक प्रभावमा निहित हुन्छ
समयको गतिसँगै जीवन जति नै परिपक्व र आधुनिक बन्दै गए पनि, मनको एउटा कुना सधैँ ती निश्चल र सुवासिला बाल्यकालका दिनहरूतिर फर्कन आतुर हुन्छ । अभाव र अपर्याप्तताले घेरिएको भए तापनि ती दिनहरूमा एउटा अलौकिक उन्मुक्तता र अद्भूत रोमान्चकता थियो । आज विगतका ती पानाहरू पल्टाउँदा मेरो बाल्यकाल एउटा जीवन्त चित्रझैँ आँखै अगाडि नाचिरहेको छ
विश्वव्यापी तापक्रम वृद्धि, जलवायु परिवर्तन, जैविक विविधताको विनाश, प्राकृतिक स्रोतको अनियन्त्रित दोहन तथा पर्यावरणीय असन्तुलन समकालीन विश्वका गम्भीर चुनौतीका रूपमा देखा परेका छन्। हिमनदी पग्लने, समुद्री सतह बढ्ने, बाढी, पहिरो, खडेरी, भीषण गर्मी तथा वन डढेलोजस्ता प्राकृतिक विपत्तिको बढ्दो जोखिमले मानव सभ्यताको भविष्यलाई नै प्रश्नको घेरामा ल्याएको छ
दमक बजारको बिहान अझै राम्ररी खुलेको थिएन। मुख्य सडकमा दूधका क्यान बोकेका मोटरसाइकलहरू हुइँकिरहेका थिए। चोकका दुई–चार पसलका सटर आधा खुलिसकेका थिए। सडकछेउको चियापसलबाट धुवाँसँगै तातो चियाको गन्ध आइरहेको थियो। पूर्वतिरको आकाश उज्यालिँदै गए पनि बजारमाथिका केही घरका छानामा रातको चिस्यान अझै टल्किरहेको थियो
