आधुनिक नेपाली उपन्यास लेखन परम्परामा डा० ध्रुवचन्द्र गौतम नितान्त प्रयोगवादी उपन्यासकार हुन् । सन् १६६७ सालमा प्रकाशित 'अन्त्यपछि' उपन्यासबाट उनको औपन्यासिक लेखनयात्रा शुरू भएर आजपर्यन्त अविरल रूपमा प्रकाशित हुँदैछन् । उनले जति जति उपन्यास संख्या बढ़ाउँदै लगे उति उति नवीन शैली, परिपाटी, पद्धति र प्रविधिहरू प्रयोगको रूपमा अनाउँदै लगेका छन्
मलाई कहिलेकाहीँ अचानक एक हुल मानवरूपी अज्ञात प्रश्नहरूले खेद्ने गर्दछन्। म पनि भागिहिँड्ने गर्दछु, र नै मानिसहरूले मलाई खोज्ने गर्दछन्। जतिजति उनीहरूले खोज्ने गर्दछन् उतिउति म भागिहिँड्ने गर्दछु। अहिले पनि म भागेर कसैको एउटा कोठाभित्र लुक्न पुगेको छु। मैले आफैलाई धेरैपल्ट सोधेको पनि छु—“यिनीहरू को हुन्? कहाँबाट आउँछन्? के चाहन्छन्?”
यी प्रश्नहरूका उत्तर दिन सक्ने एक व्यक्ति हुनुहुन्छ भन्ने सुनेको थिए
रातभरि परेको वर्षाले काठमाडौँ
उपत्यकाको अनुहार धोएर पखालेको थियो।
बिहानको घाम शिवपुरीका डाँडामाथि विस्तारै उक्लिँदै थियो। वर्षापछिको स्वच्छ आकाश नीलो काँचझैँ देखिन्थ्यो। नागार्जुनका हरिया वनहरू ताजगीले झन् गाढा देखिएका थिए। घरका कौसीमा अड्किएका पानीका थोपाहरू घाममा चम्किरहेका थिए
आज शनिवारको दिन । पहाडको पुरानो आफ्नै पैत्रिक गाउँमा म छु । पल्लो गाउँतिर जान मन लागेको छ । उहिलेको आफूले गाई हेरेको भिर, सैसला खेलेको ठाउँ पनि हेरिने, समय पनि बित्ने सोचेर म लागें आम्बोटेतिर । मैले गाई चराएको भिरको बाटोबाट म हिँडिरहेको थिएँ, जाँदा जाँदै मेरा मनमा कुरा झुत्तिन थाले ।
उता मेरा वर्तमानको वासथलोमा मेरा केही सरकारी कर्मचारीहरू पनि छन्
१. विषय प्रवेश
विलोक शर्मा ‘खरेल’ डुवर्स क्षेत्रका समकालीन नेपाली कवि, अनुवादक र साहित्यिक चिन्तक हुन्। उनी साहित्यिक परिवारमा जन्मिएका र सानैदेखि कविता तथा साहित्यिक वातावरणमा हुर्किएका व्यक्तित्व हुन्। दार्जिलिङ सरकारी कलेजमा वनस्पति विज्ञानमा स्नातकोत्तर अध्ययन गर्दै गर्दा उनी साहित्यिक गतिविधिमा सक्रिय रहे
`बिसे नगर्चीको बयान´बाट अति प्रभावित काव्यिक लेखनका कुवेर, श्रवण मुकारुङको पहिलो आख्यान हातमा पर्ने बित्तिकै उपन्यासमा कथा मात्र नभै कथामा कविता र गीतको स्वाद पाउने कुरामा कुनै दुबिधा नै थिएन । पुस्तकको कभर पेजको पनि सिरानमा मसिना अङ्ग्रेजी अक्षरमा मधुरो गरी लेखिएको `द जअ:र्नी अफ अ माउन्टेन गर्ल´ वाक्यांशले मलाई पुस्तकको मुख्य पात्रकै संघर्षको भावलाई `सलह´, `श्रवण मुकारुङ´ जस्तो प्रष्ट बुझिने गरी पुस्तकको आवरणमा लेखेर कथा भन्न किन मुकारुङले कन्जुस्याइँ गरे भन्ने कौतुहलताले झकझक्याई रह्यो, सलहको उपसंहारसम्म