कवितासङ्ग्रह
"प्रथम पुरुष"
कवि: कृष्ण उपाध्याय
प्रकाशक: समकालीन साहित्य प्रतिष्ठान, बेलायत
डायास्पोरिक कथा संग्रह "समुद्र र सपना"
कथाकार: सञ्जु बजगाईं
प्रकाशक: रत्न पुस्तक भण्डार, काठमाण्डौं

समकालीन साहित्यिक रचना

सहर (लघुकथा)

गाउँमा पुण्य कार्य गरेर नाम कमाएका समाजसेवीहरु पहिलोपटक सहर घुम्न गए ।

– यात्रीहरुलाई पानी बाँडेर पुण्य कमाउने उनीहरु । यता सहरका मानिसहरुले पानी बेचेर पैसा कमाएको देखेर पछुताउन थाले ।

संकल्पका भीड़भित्रका अजम्बरी अनुहारहरू : एक अवलोकन (कृति/समीक्षा)

समसामयिक भारतेली नेपाली साहित्य, सङ्गीत र दैनिक पत्रकारिता जगतसित अलिकति पनि चासो राख्ने जो कोहीका लागि पनि सुश्री सविता थापा ‘संकल्प’ कुनै अपरिचित र चिनाइरहनु पर्ने अब कुनै नौलो नाम होइन । आफ्नो छुट्टै किसिमको परिमार्जित शिल्पशैलीगत वैशिष्ट्यका कारण ठूलो डफ्फाभित्र पनि टाढ़ैबाट स्पष्ट चिनिने उदयमान प्रतिभाशाली नारी हस्ताक्षर हुन् । नव-युवा पुस्ताका एक अत्यन्त जाँगरिला, अति परिश्रमी र जुझारू प्रवृत्तिका साहित्य सर्जक सुश्री सविता ‘संकल्प’बाट नेपाली साहित्य बाटिकाले अघिबाटै खरानीभित्र लुकेको आगो ( सन् २००३ )र संकल्पका अशेष भावनाहरू (सन् २००३ ) जस्ता दुइवटा कविता सङ्ग्रहका साथै सन् २००६ मा गीति सङ्ग्रह सङ्गीताञ्ली र आफ्नै शब्द-रचना र गायनमा एउटा गीति-एल्बम उज्यालो खोज्दै मनहरू पनि प्राप्त गरिसकेको छ । दैनिक समाचार पत्रिकाका साथसाथै समसामयिक नेपाली साहित्यिक पत्र-पत्रिकाहरूमा उनका बग्रेतै कविता, गीत, , फ्रीचर लेख, संस्मरणात्मक लेख-निबन्धहरू प्रकाशित भइसकेका छन् ।यसका अतिरिक्त नेपाली साहित्य-संगीत क्षेत्रका विशिष्ट प्रतिभाहरूसित समय-समयमा लिइएको अन्तर्वार्ता, उनीहरूको व्यक्तित्त्व र कर्ममय जीवनबारे लेखिएका परिचयात्मक लेख, संस्मरणात्मक लेख-सङ्कलन, गीत, कविताहरूको सङ्कलन पनि प्रकाशन प्रतीक्षु रहेको बुझिन्छ । सुश्री ‘संकल्प’ दीगो (समसामयिक साहित्यिक पत्रिका) र कानिङ रोश- (मगर पत्रिका)का सह- सम्पादिका तथा आकाशवाणी खरसाङका नियमित वार्ताकार पनि हुन् । नव- पिँढ़ीका भरोशालाग्दो , लगनशील एवं दृढ़ संकल्पी युवा-लेखिका सुश्री सविता ‘संकल्प’का विभिन्न नेपाली दैनिक तथा समसामयिक साहित्यिक पत्र-पत्रिकाहरूमा समय-समयमा प्रकाशित परिचयात्मक एवं तथ्यमूलक थुप्रै फ्रीचर लेखहरूबाट केही काम लाग्दो, समय सान्दर्भिक जम्मा ३७ वटा लेखहरूमात्र यसमा सङ्कलन गरी भीड़भित्रको अजम्बरी अनुहार शीर्षक दिइ प्रकाशनमा ल्याइएको छ । नेपाली जाति र समाजमा पनि राष्ट्र-निर्माण तथा राष्ट्रिय-सांस्कृतिक मूल्यप्रति महत्त्वपूर्ण योगदान पुऱ्याउने विशिष्ट प्रतिभाहरू छन् तर हाम्रो नेपाली समाजबाट उनीहरूको समूचित मूल्याङ्कन हुन् त परै जावोस् आफ्नो परिचय समेत गुमाइ भीड़भित्र त्यसै हराइरहेका भेटिन्छन् । यस्ता प्रतिभाशाली व्यक्तित्वहरूलाई खोजी निकाली उनीहरूले आफ्नो समाज, भाषा-साहित्य , सङ्गीत , जातीय संस्कृतिप्रति पुऱ्याइ आएको अथक र अमूल्य योगदानको कदर गर्दै आफूले भ्याए सकेसम्मका सामग्रीहरूको उपयोग गरी प्रस्तुत लेखहरूलाई अद्यावधिक र समाजोपयोगी बनाउने ध्येय राखेको देखिन्छ । यस सङ्कलनमा सङ्कलित जम्मा ३७ वटा लेखहरूको प्रकृति र प्रवृत्ति अवलोकन गर्दा विविध क्षेत्र र विषयपरक रहेका देखिन्छन् । यसर्थ सङ्कलित यी लेखहरूलाई अध्ययन सुविधाका निम्ति निम्नप्रकार वर्गीकरण गरी अनुशीलन गर्न सकिन्छ-

यात्रा, सगुनका साइपाटा र ‘नमेटिएका चित्रहरू’ (कृति/समीक्षा)

क्रिष्टोफर कोलम्बसले समयको अनकण्टारमय दुरूहतामाझ हस्तक्षेपकारी यात्रा श्रीगणेश नगरेका भए उसबेला अमेरिका पत्तै लाग्दैनथ्यो । हु एन् साङ्ले आफ्ना ती प्रथम पाइलालाई चरैवेती चरैवेती नगरेका भए संसार घुमक्कडमा उनको नाम दर्ज हुने नै थिएन । एडमण्ड हिलारीले आफ्नो जीवनको आरोहअवरोधमा सगरमाथाको माथ चुम्ने धृष्टता नगरेका हुन् त ती आज हिमाल दिग्विजयका सन्दर्भमा अचिनारू पात्र भएर रहन जान्थे । भास्को डिगामा हुन् चाहे कलाका क्रोचे यी सबै उत्भट् प्रतिभाहरू यात्रालाई पूजनोत्सव मान्छन् र जीवनका पहेलीहरूमा यात्राका चरू होमेर आफू आनन्दमा लीन हुनैका लागि अहोरात्र यात्रा गर्दथे । यो त भयो इतिहासको स्वर्णीम् फेहरिस्त ।

व्यक्तित्व / कृतित्व

विपीका आख्यानको मार्क्सवादी पठन
(डा.कुमारप्रसाद कोइराला)
कवि जयन्तकृष्ण शर्माको काव्यिक भावभूमि र शिल्पचेतना
(डा. राजकुमार छेत्री)
विश्वेश्वरप्रसाद कोइरालाको व्यक्तित्व, राजनीतिक र साहित्य
(सदानन्द अभागी)

नियात्रा

सोइनमले जुराएको यात्रा
(बिकु लामा)
पूर्वखोला यात्रामा चौबिस फन्का
(राजेश कुमार अर्याल)
सिण्डिकेटको सास्तिमा मुस्ताङी मुस्कान
(गोपाल झापाली)

लघुकथा

अनौंठो साँढे
(राम बिनय)
मानव अधिकारको रक्षा
(डा. कपिलदेव लामिछाने)
प्रायश्चित
(रन्जु "मार्ग")

निबन्ध

ताङ्सेको भिरबाट गोठालाहरूसँग एसएमएस
(होम सुवेदी)
आधुनिक शैली : भानुको सम्झना
(पेशल आचार्य)
सलाद बनाइँदै छ देश
(पेशल आचार्य)

कविता

सत्य छ ?
(डा. सुमन राज ताम्रकार)
दृश्य बेग्लै
(बाबु राम ज्ञवाली)
अन्तिम सम्झना
(कृष्ण कट्टेल)

वार्ता

साहित्यकार तथा पत्रकार गोपीकृष्ण ढुंगानासँग संवार्ता
(पेशल आचार्य)
स्रष्टा खगेन्द्र गिरी कोपिलासँग कुराकानी
(पेशल आचार्य)
साहित्यकार माधव सयपत्रीसँग संवार्ता
(पेशल आचार्य)